De keten na een overlijden loopt van de vaststelling door een arts (formulier model IIIC of IIID, KB van 17 juni 1999) via de burgerlijke stand (overlijdensakte in DABS, automatische bijwerking van het Rijksregister) naar de gemeenschappen, die de doodsoorzaken volgens ICD-10 coderen, en Statbel, dat de statistiek opmaakt. In het Vlaams Gewest verloopt de vaststelling voor overlijdens vanaf 1 januari 2026 verplicht digitaal via eLys, het platform van het Vlaams Datanutsbedrijf Athumi (decreet van 14 juli 2025); in de andere gewesten blijft de papieren stroom bestaan. 'eDeath' is geen bestaande federale dienst: een tegenhanger van eBirth werd niet gevonden.
", "last_verified": "2026-09-30", "verification_outdated": false, "sections": [ { "id": "in-het-kort", "title": "In het kort", "kind": "in-het-kort", "html": "Na een overlijden moeten verschillende actoren snel en betrouwbaar dezelfde gegevens krijgen: de arts die het overlijden vaststelt, de gemeente van overlijden, de uitvaartondernemer, crematoria en de overheid die de doodsoorzaken verwerkt[12]. De ambtenaar van de burgerlijke stand van de gemeente van overlijden stelt de overlijdensakte op op basis van het overlijdensattest en het rijksregisternummer van de overledene, en controleert vóór de toestemming tot begraven of cremeren of er een laatste wilsbeschikking geregistreerd is[6]. Tegelijk voedt de vaststelling de doodsoorzakenstatistiek, die steunt op het KB van 17 juni 1999 met model IIIC (overlijden vanaf één jaar) en model IIID (overlijden van een kind jonger dan één jaar of doodgeboorte)[5].
\nNaam. Deze pagina gebruikt 'eDeath' als herkenbare zoekterm naar analogie met eBirth. In de primaire bronnen komt 'eDeath' enkel voor op een Statbel-slide van januari 2019 over de gegevensstroom van overlijdensbulletins naar de doodsoorzakenstatistiek, als toekomstperspectief met een vraagteken[1]. De gerealiseerde oplossing in Vlaanderen heet eLys, het platform voor overlijdensadministratie[2].
" }, { "id": "huidige-aanpak-in-belgie", "title": "Huidige aanpak in België", "kind": "tekst", "html": "De keten bestaat uit vijf stappen. Per stap staan het kanaal en de uitwisseling uit het uitwisselingsregister vermeld.
\n1. Vaststelling door de arts.\n- Vlaams Gewest: de arts die een overlijden vaststelt, maakt via het platform een vaststelling van overlijden op conform artikel 4 van het KB van 17 juni 1999[13]. Dat gebeurt in eLys, met aanmelding via het eHealth-platform (CSAM) en roltoekenning via CoBRHA[14]. De inhoud van de modellen IIIC en IIID bleef in de digitale vaststelling behouden[10]. In het uitwisselingsregister staat deze stap als edeath-vaststelling-ziekenhuis-elys en edeath-vaststelling-huisarts-elys (arts → burgerlijke stand en gemeenschapsdienst, via eLys, productie)[2][4].\n- Brussel, Wallonië en de Duitstalige Gemeenschap: de arts vult de stroken A, B en C van het papieren formulier in en steekt strook C (doodsoorzaak) in een gesloten omslag[5]. Een digitale variant werd voor deze gebieden niet gevonden (zie Onzekerheden).
2. Burgerlijke stand, overlijdensakte en lijkbezorging.\n- De ambtenaar van de burgerlijke stand stelt de akte op[6]. Sinds 31 maart 2019 beschikt België over de centrale Databank voor Akten van de Burgerlijke Stand (DABS), waarin de ambtenaar een digitale akte opmaakt en elektronisch ondertekent met de identiteitskaart[7]. Wanneer een akte in DABS gewijzigd wordt, wordt het Rijksregister automatisch bijgewerkt[7].\n- In Vlaanderen registreert het lokaal bestuur het overlijden volgens de blauwdruk van het project via de lokale toepassing burgerlijke stand en DABS in het Rijksregister, en geeft het het nummer van de overlijdensakte door aan het platform[15]. eLys is geïntegreerd in de gemeentelijke software voor de burgerlijke stand, waarvoor CEVI en Cipal Schaubroeck/Remmicom een oplossing aanbieden[16].\n- Laatste wilsbeschikking. Iedereen kan bij leven een laatste wilsbeschikking over de wijze van lijkbezorging aan de ambtenaar van de burgerlijke stand richten; die verklaringen worden opgenomen in de bevolkingsregisters[17]. Zowel de ambtenaar van de gemeente van overlijden als de uitvaartondernemer kan die wilsbeschikking via eLys consulteren[18].\n- Niet-natuurlijk overlijden. Politie en parket hebben geen toegang tot eLys; bij een (vermoedelijk) niet-natuurlijk overlijden meldt de arts dit mondeling aan de politie, en de vrijgave van het lichaam verloopt buiten eLys[19]. Het parket bezorgt het 'niet-verzet tegen begrafenis of crematie' aan de burgerlijke stand, die daarna de definitieve toestemming in eLys opmaakt[19].
\n3. Stroken naar de gemeenschappen.\n- Papieren stroom: de gemeente stuurt de stroken B, C en D naar de arts-ambtenaren van de gemeenschappen (voor Brussel: de GGC) vóór de 20ste van de volgende maand[5]. Enkel de verantwoordelijke arts-ambtenaar mag strook C openen[5]. Registerentry: doodsoorzaken-papier-gemeente-gemeenschappen (Brussel, Wallonië, DG).\n- Vlaamse stroom: het Departement Zorg haalt de informatie voor dossierverwerking en statistieken automatisch op via een technische koppeling[20], via een datadeling-API van eLys[21]. Registerentry: elys-datadeling-departement-zorg.
4. Codering van de doodsoorzaken. De gemeenschappen verifiëren, coderen en voeren de gegevens in; de doodsoorzaken worden sinds 1998 met ICD-10 gecodeerd[8]. Het Departement Zorg codeert voor het Vlaamse en het Brusselse Gewest[22], met het IRIS-softwarepakket[22]. Zie Doodsoorzakenregistratie en -statistiek en ICD-10-BE.
\n5. Statistiek en secundair gebruik.\n- De finale overlijdensstatistiek wordt door Statbel opgemaakt uit het Rijksregister en de statistische overlijdensformulieren die de gewesten en gemeenschappen aanleveren[9]. Het Departement Zorg levert jaarlijks via een beveiligde SFTP-verbinding, uiterlijk 18 maanden na het referentiejaar[23]. Registerentries: doodsoorzaken-departement-zorg-statbel en doodsoorzaken-gemeenschappen-statbel.\n- Het Departement Zorg wisselt geboorte- en overlijdensgegevens voor wetenschappelijk onderzoek uit met onder meer het Kankerregister, Sciensano en het SPE[24] (registerentry doodsoorzaken-departement-zorg-onderzoek). Het IVC liet in oktober 2025 toe dat de KSZ gepseudonimiseerde socio-economische gegevens van overleden inwoners van het Vlaams Gewest aan het departement meedeelt[25] (registerentry ksz-departement-zorg-socio-economisch-overlijden).
Doodgeboorte. Bij doodgeboorte is enkel een eLys-aangifte nodig en geen eBirth-aangifte[26]. De vaststellings-API van eLys heeft een apart endpoint voor overlijdens tot 1 jaar, doodgeboorte inbegrepen[27].
\nDonatie na overlijden. Volgens de Belgische wet stemt elke ingeschreven burger stilzwijgend in met donatie van menselijk lichaamsmateriaal na overlijden, tenzij hij bij leven verzet aantekent[28]. Orgadon is de webtoepassing waarin transplantatiecoördinatoren en banken voor menselijk lichaamsmateriaal die wilsverklaring raadplegen; gemeenten, huisartsen en burgers kunnen een verklaring registreren[28]. Een koppeling tussen Orgadon en eLys werd niet gevonden.
" }, { "id": "regionale-verschillen", "title": "Regionale verschillen", "kind": "tekst", "html": "| Gebied | \nVaststelling | \nDoodsoorzaken coderen | \nBron | \n
|---|---|---|---|
| Vlaams Gewest | \ndigitaal en verplicht via eLys (overlijdens vanaf 1/1/2026) | \nDepartement Zorg (ICD-10, IRIS) | \n[2][22] | \n
| Brussels Hoofdstedelijk Gewest | \npapieren modellen IIIC/IIID; stroken via de GGC | \nDepartement Zorg (voor het Brusselse Gewest) | \n[5][22] | \n
| Wallonië en Duitstalige Gemeenschap | \npapieren modellen IIIC/IIID | \ncoderende dienst niet gevonden | \n[4] | \n
Doorslaggevend is de plaats van overlijden: alle overlijdens in het Vlaams Gewest verlopen via eLys, ongeacht de woonplaats, en bij een overlijden in een ander gewest blijft de papieren stroom bestaan[4]. De datum van overlijden bepaalt of eLys verplicht is, niet die van de vaststelling[29]. Ook Franstalige artsen die in het Vlaamse Gewest een overlijden vaststellen, moeten eLys gebruiken; de toepassing is enkel Nederlandstalig[30].
\nVoor Wallonië meldt enkel een persbericht van een uitvaartverzekeraar (juni 2026) dat er nog geen vergelijkbaar geïntegreerd systeem is[31]; dat is geen overheidsbron. De inhoud van het overlijdenscertificaat werd in eLys niet gemoderniseerd omdat het een federale bevoegdheid is en gelijk moet lopen met de andere gewesten[10].
" }, { "id": "verplichtingen-en-stimulansen", "title": "Verplichtingen en stimulansen", "kind": "tekst", "html": "elys-ehealthbox-notificatie-ziekenhuis).