--- id: hl7-eu-mpd type: Specification type_label: Standaard of specificatie title: HL7 Europe Medication Prescription and Dispense (MPD) aliases: - EU MPD - MPD-IG - hl7.fhir.eu.mpd - hl7.fhir.eu.mpd-r5 - Europese e-voorschrift-IG names: nl: HL7 Europe Medication Prescription and Dispense fr: HL7 Europe Medication Prescription and Dispense en: HL7 Europe Medication Prescription and Dispense jurisdiction: - eu themes: - medicatie - grensoverschrijdend - standaardisatie-en-governance lifecycle: trial-use lifecycle_note: Versie 1.0.0 is de eerste STU-release, voor FHIR R4 op 11 mei 2026 en voor R5 op 14 mei 2026; HL7 Europe verwacht een herziening na de uitvoeringshandeling van artikel 15 EHDS. version: 1.0.0 (STU 1; R4 11 mei 2026, R5 14 mei 2026) summary: De MPD-gids van HL7 Europe is een FHIR-implementatiegids die vastlegt hoe Europese e-voorschriften en e-afleveringen als gegevens zijn opgebouwd. Ze beschrijft enkel de gegevensmodellen; voor de uitwisseling zelf raadt ze, zonder verplichting, de transacties van het IHE-profiel MPD aan. De gids is de minder strikte basis voor nationaal gebruik, waarvan een striktere grensoverschrijdende variant kan worden afgeleid. De grensoverschrijdende e-voorschriftdienst van MyHealth@EU werkt voorlopig nog met CDA en schakelt later, zonder vermelde datum, over op FHIR. last_verified: '2026-11-12' relations: - type: ownedBy direction: uit target: hl7-europe target_url: https://ehealth-atlas.be/hl7-europe/ status: established - type: developedBy direction: uit target: ihe target_url: https://ehealth-atlas.be/ihe/ status: established - type: developedBy direction: uit target: org:xt-ehr target_url: null status: established - type: profiles direction: uit target: fhir target_url: https://ehealth-atlas.be/fhir/ status: established - type: partOf direction: uit target: eehrxf target_url: https://ehealth-atlas.be/eehrxf/ status: hypothesis - type: recommends direction: in target: xshare-yellow-button target_url: https://ehealth-atlas.be/xshare-yellow-button/ status: established release: 2026.11.13-2 url: https://ehealth-atlas.be/hl7-eu-mpd/ license: CC BY 4.0 --- # HL7 Europe Medication Prescription and Dispense (MPD) De MPD-gids van HL7 Europe is een FHIR-implementatiegids die vastlegt hoe Europese e-voorschriften en e-afleveringen als gegevens zijn opgebouwd. Ze beschrijft enkel de gegevensmodellen; voor de uitwisseling zelf raadt ze, zonder verplichting, de transacties van het IHE-profiel MPD aan. De gids is de minder strikte basis voor nationaal gebruik, waarvan een striktere grensoverschrijdende variant kan worden afgeleid. De grensoverschrijdende e-voorschriftdienst van MyHealth@EU werkt voorlopig nog met CDA en schakelt later, zonder vermelde datum, over op FHIR. ## In het kort - **Wat**: een Europese FHIR-implementatiegids voor e-voorschrift en e-aflevering, bedoeld als flexibele basis voor nationale specificaties en grensoverschrijdende diensten[^1]. - **Hoe**: de gids legt enkel de gegevensmodellen vast, niet de uitwisselingsmechanismen tussen systemen[^2]. - **Stand**: versie 1.0.0 is de eerste STU-release voor FHIR R4, gepubliceerd op 11 mei 2026[^3]. - **MyHealth@EU**: de grensoverschrijdende e-voorschriftdienst werkt in de nabije toekomst nog met HL7 CDA en schakelt later, zonder vermelde datum, over op FHIR[^4]. - **Planning**: de EHDS-regels voor e-voorschrift en e-aflevering gelden vanaf 26 maart 2029[^5]. - **Volgende wijziging**: HL7 Europe verwacht dat de definitieve uitvoeringshandeling van artikel 15 de vereisten licht wijzigt en een herziening van de gids uitlokt[^4]. ## Wat is het? De HL7 Europe Medication Prescription and Dispense-IG (MPD) behandelt e-voorschrift en e-aflevering in de Europese context, coherent met de richtsnoeren van het eHealth Network (eHN) en het voorbereidende werk voor de [EHDS](https://ehealth-atlas.be/ehds/)[^1]. Een implementatiegids (IG) is een pakket profielen en regels dat vastlegt hoe [FHIR](https://ehealth-atlas.be/fhir/)-resources voor één toepassing worden ingevuld. De gids is ontworpen als flexibele basis voor nationale specificaties en voor grensoverschrijdende diensten[^1]. Het IG-portaal van [HL7 Europe](https://ehealth-atlas.be/hl7-europe/) omschrijft haar als e-voorschriften en e-afleveringen voor grensoverschrijdende uitwisseling, afgestemd op het EHDS-model[^6]. De gids richt zich op de scope die de EHDS oplegt (een geneesmiddel dat een zorgverlener voor een patiënt voorschrijft en dat een apotheek aan een natuurlijke persoon aflevert), maar blijft bruikbaar voor aanpalende gevallen zoals ziekenhuismedicatie en aflevering door een toestel[^7]. ### Voorgeschiedenis De eerste operationele grensoverschrijdende diensten voor patiëntsamenvatting en e-voorschrift gingen in 2019 van start, gebaseerd op HL7 CDA R2.0 (Clinical Document Architecture, de oudere XML-documentstandaard van HL7), als resultaat van het epSOS-project (2008-2014)[^4]. Via [MyHealth@EU](https://ehealth-atlas.be/myhealth-at-eu/) worden vandaag die twee diensten uitgerold[^8]; HL7 Europe wil dat de MPD-gids ook de basis wordt voor de grensoverschrijdende diensten van MyHealth@EU[^1]. ## Hoe is het opgebouwd? ### Versies en status | Pakket | Versie | FHIR | Datum | Status | |---|---|---|---|---| | hl7.fhir.eu.mpd | 1.0.0 (eerste STU) | R4 | 11 mei 2026 | trial-use[^3] | | hl7.fhir.eu.mpd-r5 | 1.0.0 (STU 1) | R5 | 14 mei 2026 | trial-use[^9] | | Xt-EHR-snapshot | 1.0.0-alpha | enkel R4 | niet vermeld | snapshot voor Xt-EHR-deliverable D6.2[^10] | ### Wie ontwikkelt en beheert het Volgens de gids schrijft HL7 Europe het Europese MPD-profiel en biedt ze het platform voor de samenwerking rond de EHDS[^1]. De gids is het resultaat van een samenwerking tussen standaardenorganisaties met IHE Pharmacy, de farmaciegroep van [IHE](https://ehealth-atlas.be/ihe/)[^1]. Volgens het nieuwsbericht van HL7 Europe van 25 mei 2026 gebeurde dat werk binnen het MPD GEMINI-project, met onder meer de farmaciegroepen van IHE en HL7[^11]. Ook de Joint Action Xt-EHR werkt mee; ze bereidt in werkpakket 6, taak 6.2 de toekomstige EHDS-uitvoeringshandelingen voor e-voorschrift en e-aflevering voor[^1]. Xt-EHR-deliverable D6.2 verwijst voor de FHIR-uitwisselingsspecificaties naar deze gids, met een eigen snapshot en publicaties voor R4 en R5[^10]. In de werkgroep zitten ook deelnemers van MyHealth@EU, HL7 Pharmacy en verschillende EPD-leveranciers, met geïnteresseerden uit meer dan 20 landen[^1]. ### Gegevensmodel zonder transacties De gids definieert de gegevensmodellen voor Europese e-voorschriften en e-afleveringen, maar niet de mechanismen waarmee die gegevens tussen systemen stromen[^2]. Ze raadt implementatoren, onder wie EPD-ontwikkelaars en landen zonder bestaande transactie-infrastructuur, aan haar modellen te combineren met de transacties van het IHE-profiel Medication Prescription and Dispense; dat advies is informatief, niet voorschrijvend[^2]. De gids legt uitdrukkelijk geen grensoverschrijdende specificaties vast: MyHealth@EU heeft eigen regels en veel landen hebben al een e-voorschriftinfrastructuur met eigen transacties[^2]. ### Nationale basis en grensoverschrijdende afleiding De MPD-gids is de minder strikte specificatie, geschikt om voor nationale toepassingen aan te passen; een striktere specificatie voor grensoverschrijdende uitwisseling kan ervan worden afgeleid, en de nationale contactpunten staan in voor de omzetting waar dat nodig is[^4]. Volgens de gids wordt de Europese Commissie eigenaar van de EHDS-specificaties[^4]. ## Waar wordt het gebruikt? HL7 Europe wil dat de gids deel wordt van de specificaties van het [EEHRxF](https://ehealth-atlas.be/eehrxf/) (het Europese uitwisselingsformaat voor EPD's) en als basis dient voor nationale gidsen en voor MyHealth@EU[^1]. Dat is een ambitie van de gids, geen besluit; welke specificatie het EEHRxF voor e-voorschrift vastlegt, hangt af van de uitvoeringshandeling van artikel 15[^4]. ### MyHealth@EU: nog CDA, later FHIR Volgens de gids werken de grensoverschrijdende diensten voor e-voorschrift en e-aflevering van MyHealth@EU in de nabije toekomst nog met HL7 CDA, gebruiken nieuwe MyHealth@EU-diensten al HL7 FHIR en schakelen de bestaande diensten later over op FHIR; een datum noemt de gids niet[^4]. De Commissie beschrijft MyHealth@EU met twee uitgerolde diensten, e-voorschrift/e-aflevering en patiëntsamenvatting, terwijl beelden, laboresultaten en ontslagbrieven op langere termijn volgen[^8]. Het MyHealth@EU-werkplan 2026 voorziet een proof of concept door een oplossingsleverancier met FHIR voor e-voorschrift en patiëntsamenvatting, om de discussie over de overgang naar FHIR voor te bereiden[^12]. ### België België pleit voor één unieke Europese technische FHIR-standaard per berichttype, ook voor e-voorschrift en e-aflevering[^13]. Een grensoverschrijdend bericht wordt in België zo dicht mogelijk bij de informatiebron aangemaakt: door de beheerder van een centrale databank, zoals [Recip-e](https://ehealth-atlas.be/recip-e/) voor e-voorschriften, of door het EPD-softwarepakket[^13]. Het Belgische nationale contactpunt voor eHealth is nog in voorbereiding en richt zich eerst op de patiëntsamenvatting[^13]. Een Belgische bron die verklaart dat Belgische medicatieprofielen op de MPD-gids worden afgestemd of ervan afgeleid, werd niet gevonden; dat is geen bewijs dat er geen plan bestaat. ## Planning | Datum | Wat | Zekerheid | |---|---|---| | 30 september 2026 | Deadline voor wijzigingsvoorstellen om het EEHRxF voor patiëntsamenvatting en e-voorschrift in MyHealth@EU in te voeren (wave 11)[^12] | planning van de Commissie; de inhoud hangt af van de uitvoeringshandelingen[^12] | | 26 maart 2029 | EHDS-artikelen 3 tot 15, waaronder het EEHRxF van artikel 15, gelden voor e-voorschrift en e-aflevering[^5] | wettelijk | | 26 maart 2029 | Plicht om e-voorschriften en e-afleveringen via MyHealth@EU uit te wisselen[^14] | wettelijk | | geen datum | Overgang van de bestaande MyHealth@EU-dienst van CDA naar FHIR[^4] | aangekondigd | De uitkomst van wave 11 na de deadline van 30 september 2026 werd niet gevonden. HL7 Europe verwacht dat de definitieve uitvoeringshandeling van artikel 15 de vereisten licht wijzigt, wat een herziening van de gids zal uitlokken[^4]. ## Wat betekent het voor een ziekenhuis? De gids bestrijkt in de eerste plaats het voorschrift dat een apotheek aan een natuurlijke persoon aflevert, maar is uitdrukkelijk bruikbaar voor ziekenhuismedicatie[^7]. Voor een ziekenhuis ontstaat geen rechtstreekse plicht uit de gids zelf; de EHDS-verplichtingen voor e-voorschrift gelden vanaf 26 maart 2029[^5]. In de Belgische aanpak maakt de beheerder van de centrale databank of het EPD-pakket het grensoverschrijdende bericht aan[^13]. **Aanbeveling:** vraag EPD- en voorschrijfsoftwareleveranciers hoe hun medicatiemodel zich verhoudt tot de MPD-gids en tot de Belgische profielen, zonder uit de gids zelf een implementatieplicht af te leiden. **Aanbeveling:** volg de uitvoeringshandeling van artikel 15 EHDS; pas die bepaalt welke versie of afgeleide specificatie bindend wordt. ## Onzekerheden en tegenstrijdige informatie - **Welke MyHealth@EU-diensten al FHIR gebruiken**: de MPD-gids (mei 2026) stelt dat nieuwe MyHealth@EU-diensten al HL7 FHIR gebruiken[^4], terwijl de Commissie MyHealth@EU met twee diensten beschrijft[^8] en het EEHRxF voor beelden, labo en ontslagverslagen pas met een deadline voor wijzigingsvoorstellen in september 2027 (wave 12) plant[^12]. Welke nieuwe dienst al op FHIR draait, noemt de gids niet. - **Overgang van CDA naar FHIR**: een officiële datum voor de overgang van de bestaande e-voorschriftdienst werd niet gevonden; er is enkel de proof of concept uit het werkplan[^12]. - **Definitieve vereisten**: de uitvoeringshandeling van artikel 15 kan de vereisten nog wijzigen[^4]. - **Belgische afstemming**: niet gevonden hoe Belgische medicatieprofielen en de omzetting voor grensoverschrijdend gebruik zich tot deze gids verhouden. ## Relaties - valt onder verantwoordelijkheid van: [HL7 Europe](https://ehealth-atlas.be/hl7-europe/) (vastgesteld)[^1][^11]. HL7 Europe schrijft het Europese MPD-profiel en publiceert de gids; ze ontwikkelt de inhoud ook zelf. - wordt uitgewerkt door: [IHE (Integrating the Healthcare Enterprise)](https://ehealth-atlas.be/ihe/) (vastgesteld)[^1][^11]. IHE Pharmacy werkte mee in een samenwerking tussen standaardenorganisaties. - wordt uitgewerkt door: org:xt-ehr (vastgesteld)[^1][^10]. Xt-EHR werkpakket 6, taak 6.2 (e-voorschrift en e-aflevering); deliverable D6.2 verwijst naar deze gids. - profileert: [HL7 FHIR](https://ehealth-atlas.be/fhir/) (vastgesteld)[^3][^9]. Aparte pakketten voor FHIR R4 en FHIR R5. - maakt deel uit van: [EEHRxF (European EHR Exchange Format)](https://ehealth-atlas.be/eehrxf/) (hypothese)[^1]. Ambitie van de gids; geldt pas als de uitvoeringshandeling van artikel 15 EHDS haar aanwijst. - beveelt aan (inkomend): [xShare Yellow Button](https://ehealth-atlas.be/xshare-yellow-button/) (vastgesteld)[^15] ## Open vragen - Wanneer schakelt de grensoverschrijdende e-voorschriftdienst van MyHealth@EU van CDA over naar FHIR, en wat leverde de FHIR-proof-of-concept uit het werkplan 2026 op? - Welke 'nieuwe MyHealth@EU-diensten' gebruiken volgens de gids al FHIR? - Hoe verhouden de Belgische medicatieprofielen en Recip-e zich tot EU MPD, en wordt de grensoverschrijdende omzetting op deze gids of op een afgeleide striktere specificatie gebouwd? - Welke vereisten wijzigt de definitieve uitvoeringshandeling van artikel 15 EHDS voor e-voorschrift en e-aflevering? ## Bronnen [^1]: [HL7 Europe Medication Prescription and Dispense 1.0.0 - Home](https://hl7.eu/fhir/mpd/). HL7 Europe, 2026-05-11. Opgehaald 2026-11-12, sha256 d48dd28a40ff7a8f… (SRC-ce69d5d386) [^2]: [HL7 Europe Medication Prescription and Dispense 1.0.0 - IHE Transactions](https://hl7.eu/fhir/mpd/transactions.html). HL7 Europe, 2026-05-11. Opgehaald 2026-11-12, sha256 9563ee357bf60781… (SRC-96ff98dede) [^3]: [HL7 Europe Medication Prescription and Dispense – package-list (hl7.fhir.eu.mpd)](https://hl7.eu/fhir/mpd/package-list.json). HL7 Europe, 2026-05-11. Opgehaald 2026-09-26, sha256 d4759c3ff1109f6b… (SRC-c6441eb32c) [^4]: [HL7 Europe Medication Prescription and Dispense 1.0.0 - Background](https://hl7.eu/fhir/mpd/background.html). HL7 Europe, 2026-05-11. Opgehaald 2026-11-12, sha256 d3f91c1bf49bcfea… (SRC-8404f812e8) [^5]: [Regulation (EU) 2025/327 of the European Parliament and of the Council of 11 February 2025 on the European Health Data Space and amending Directive 2011/24/EU and Regulation (EU) 2024/2847](https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2025/327/oj/eng). Europees Parlement en Raad van de EU (EUR-Lex), 2025-03-05. Opgehaald 2026-09-25, sha256 87d9f6722e7949ce… (SRC-af26b6d770) [^6]: [HL7 Europe FHIR IG Portal](https://hl7.eu/fhir/). HL7 Europe. Opgehaald 2026-11-05, sha256 8eac86d2db56a461… (SRC-461323f3ce) [^7]: [HL7 Europe Medication Prescription and Dispense 1.0.0 - Scope and Content](https://hl7.eu/fhir/mpd/scope.html). HL7 Europe, 2026-05-11. Opgehaald 2026-11-12, sha256 d5d49e647f81dc29… (SRC-9f31a20685) [^8]: [Electronic cross-border health services](https://health.ec.europa.eu/ehealth-digital-health-and-care/digital-health-and-care/electronic-cross-border-health-services_en). Europese Commissie, DG SANTE. Opgehaald 2026-09-25, sha256 85337389cf0c7470… (SRC-c75f7c6434) [^9]: [HL7 Europe Medication Prescription and Dispense (R5) - package-list](https://hl7.eu/fhir/mpd-r5/package-list.json). HL7 Europe. Opgehaald 2026-11-05, sha256 ee463200ed92c29e… (SRC-65e07dd033) [^10]: [Xt-EHR D6.2 Electronic prescription and electronic dispensation: Implementation guides on EEHRxF, functional and technical requirements and specifications for EHR systems](https://www.xt-ehr.eu/wp-content/uploads/2026/05/D6.2-2.pdf). Xt-EHR Joint Action, 2026-05-05. Opgehaald 2026-11-05, sha256 911fe021e47228ff… (SRC-2b0228d632) [^11]: [HL7 Europe has published Medication Prescription and Dispense (MPD) HL7 FHIR Implementation Guides](https://hl7europe.org/hl7-europe-has-published-medication-prescription-and-dispense-mpd-hl7-fhir-implementation-guides/). HL7 Europe, 2026-05-25. Opgehaald 2026-11-12, sha256 eff833515b5a039a… (SRC-7446ed5642) [^12]: [European Health Data Space – State of play (keynote Europese Commissie, IHE-Europe Experience Days 2026)](https://connectathon.ihe-europe.net/sites/ihe-cat2014.org/files/IHE_EU_EXP_DAYS_2026_Fulvia_Raffaelli_European_Commission.pdf). Europese Commissie, DG SANTE Unit C1 (gepubliceerd door IHE-Europe), 2026-03-01. Opgehaald 2026-09-30, sha256 11bfe27017941ba9… (SRC-14eef3e115) [^13]: [EHDS (European Health Data Space) - De Europese Verordening betreffende de Europese ruimte voor gezondheidsgegevens](https://www.ehealth.fgov.be/nl/page/ehds-european-health-data-space-de-europese-verordening-betreffende-de-europese-ruimte-voor-gezondheidsgegevens). eHealth-platform. Opgehaald 2026-09-25, sha256 528e11d81be69835… (SRC-41ee539e0b) [^14]: [Commission Implementing Regulation (EU) 2026/2083 of 18 September 2026 on MyHealth@EU](https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/PDF/?uri=CELEX:32026R2083). Europese Commissie, 2026-09-18. Opgehaald 2026-09-26, sha256 5e589d1f24fea787… (SRC-493590ce8d) [^15]: [xShare Project Yellow Button Implementation Guide - package-list](https://hl7.eu/fhir/ig/xshare-yb/package-list.json). xShare Project (gepubliceerd op hl7.eu). Opgehaald 2026-11-12, sha256 774c76cb7f60e982… (SRC-0a58af95c0)