UCUM is een internationaal codesysteem voor meeteenheden, bedoeld voor ondubbelzinnige elektronische communicatie tussen systemen. Het copyright ligt bij het Regenstrief Institute en de UCUM Organization (eigen licentie). In België bevat KMEHR een referentietabel UCUM naast de eigen generieke eenhedentabel CD-UNIT. De Belgische FHIR Lab-IG (1.0.0, Trial Use) drukt eenheden in UCUM uit, beveelt dat sterk aan en gebruikt CD-UNIT niet; in de Belgische LOINC-subset wordt de UCUM-eenheid in de code opgenomen als er consensus is over de eenheid. Een officiële mapping CD-UNIT → UCUM werd niet gevonden.
", "last_verified": "2026-09-26", "verification_outdated": false, "sections": [ { "id": "wat-is-het", "title": "Wat is het?", "kind": "tekst", "html": "UCUM (Unified Code for Units of Measure) is een codesysteem dat alle eenheden wil omvatten die vandaag in wetenschap, techniek en handel worden gebruikt[1]. UCUM bestaat uit een basisset symbolen voor eenheden en prefixen en een expressiesyntaxis waarmee die symbolen tot geldige eenheden gecombineerd worden[2]; die syntaxis genereert een oneindig aantal codes, zodat geen tabel van alle geldige eenheden kan bestaan[2]. Interpretatie: UCUM is dus geen classificatie of vaste codelijst, maar een formele grammatica van eenheden. UCUM is bedoeld voor ondubbelzinnige elektronische communicatie van hoeveelheden met hun eenheid tussen systemen, niet voor communicatie tussen mensen[2]. Interpretatie: in de Belgische zorg is het vooral relevant voor laboresultaten[3] en in mindere mate voor medicatie, waar het enkel voorgesteld is[4].
" }, { "id": "beheer-en-licentie", "title": "Beheer en licentie", "kind": "tekst", "html": "UCUM werd in 1999 gecreëerd door Gunther Schadow en Clem McDonald[1]; het copyright ligt bij het Regenstrief Institute en de UCUM Organization[5]. Gebruik valt onder een eigen licentie van Regenstrief, de 'UCUM Version 1.0 License'[6]. Belgische FHIR-gidsen nemen dat over: de BE Medication-IG vermeldt in haar IP-verklaringen dat de publicatie UCUM-inhoud bevat met copyright bij Regenstrief en de UCUM Organization[5]. Volgens de beheerder werd UCUM overgenomen door standaardenorganisaties zoals DICOM en HL7[7]; zie HL7 FHIR.
\nEen Belgisch beheer (zoals een nationaal releasecentrum bij SNOMED CT) werd voor UCUM niet gevonden.
" }, { "id": "versies-en-tijdslijn", "title": "Versies en tijdslijn", "kind": "tekst", "html": "Labo. Volgens eHealth wordt UCUM onder meer in Belgische laboratoria gebruikt[3]. UCUM fungeert als partner van LOINC: in de Belgische LOINC-subset (ReTaM, gehost door het Terminologiecentrum) wordt de UCUM-eenheid in de code geïntegreerd als er consensus is over een specifieke eenheid, anders krijgt de analyse een generieke code[8]. In de Belgische FHIR Lab-IG (v1.0.0, Trial Use)[9] worden eenheden in UCUM uitgedrukt en wordt de KMEHR-tabel CD-UNIT niet gebruikt[9]. De IG laat technisch andere eenheden toe, maar beveelt sterk aan eenheden altijd in UCUM uit te drukken[9]. Volgens de FOD maakt een FHIR-gebaseerd labbericht onder meer het gebruik van internationaal gestructureerde eenheidscodes (UCUM) mogelijk[10]. Zie Uitwisseling van laboresultaten en DIGIRELAB (digitalisering van laboresultaten); voor het oudere Medidoc-formaat en de labocodes van dat formaat, zie Medidoc (labformaat), en voor de aanvraagzijde Elektronische laboaanvragen.
\nKMEHR. Naast UCUM heeft KMEHR een eigen generieke eenhedentabel CD-UNIT (versie 1.7, 01/12/2014), gebruikt voor onder meer kosten, duur en inhoud[11]. CD-UNIT mag enkel gebruikt worden als er geen geschiktere gespecialiseerde tabel (zoals CD-TIMEUNIT) bestaat[11].
\nMedicatie (voorstel). In de VIDIS-analyse (fase II, consolidatie 22/01/2024) stelde HL7 Belgium voor om de toe te dienen hoeveelheid te baseren op UCUM-eenheden samen met ISO 11239:2012[4]. Dat is een opmerking in een analysedocument, geen vastgelegde regel.
" }, { "id": "praktische-betekenis-voor-ziekenhuizen", "title": "Praktische betekenis voor ziekenhuizen", "kind": "tekst", "html": "