Conceptrecord · Gegevensbestand
Beweringen: Doodsoorzakenregistratie en -statistiek
- Gegevensbestand
- in productie
- België (federaal/interfederaal)
- Vlaanderen
- Brussel
- Wallonië
- Duitstalige Gemeenschap
- Secundair datagebruik en registers
- Terminologie en codering
Atlas-ID doodsoorzakenregistratie · 20 beweringen · 11 bronnen
· Laatst geverifieerd 30-09-2026
· Release 2026.10.05-1
De Belgische doodsoorzakenstatistiek steunt op de formulieren model IIIC (overlijden vanaf één jaar) en model IIID (overlijden van een kind jonger dan één jaar of doodgeboorte) van het KB van 17 juni 1999. De arts vult de doodsoorzaak in op strook C, die enkel de arts-ambtenaar van de gemeenschap mag openen. De gemeenschappen coderen volgens ICD-10 (het Departement Zorg met IRIS, ook voor het Brusselse Gewest) en leveren aan Statbel, dat de finale statistiek opmaakt met het Rijksregister. In Vlaanderen komen de gegevens sinds 2026 digitaal uit eLys. Het departement deelt de gegevens ook voor onderzoek, onder meer met het Kankerregister, Sciensano en het SPE.
Hieronder staan de beweringen waarop de pagina over Doodsoorzakenregistratie en -statistiek steunt: korte, eigen geformuleerde feiten, elk met de bron en de vindplaats waar je ze kan nagaan. Lees het artikel · Zo werkt de Atlas.
Beweringen 20 beweringen
| Bewering | Soort | Bron | Vindplaats | Peildatum |
|---|---|---|---|---|
| De federale doodsoorzakenstatistiek steunt op het KB van 17 juni 1999, met formulier model IIIC (overlijden vanaf één jaar) en model IIID (overlijden van een kind jonger dan één jaar of doodgeboorte). ↩ Toon in de tekst Klopt niet? | feit | 17 juni 1999. – Koninklijk besluit waarbij het opmaken van een jaarlijkse statistiek van de overlijdensoorzaken wordt voorgeschreven — FOD Justitie – Belgisch Staatsblad / Justel SRC-f91cddb9c3 | art. 2 | 30-09-2026 |
| De finale overlijdensstatistiek wordt door Statbel opgemaakt uit het Rijksregister en de statistische overlijdensformulieren (al of niet elektronisch) die de gewesten en gemeenschappen aanleveren. ↩ Toon in de tekst Klopt niet? | feit | Metadata: Sterfte — Statistiek Vlaanderen SRC-01cc0898fb | sectie bronnen/methodologie | 30-09-2026 |
| Het Departement Zorg wisselt geboorte- en overlijdensgegevens uit met derden zoals de Stichting Kankerregister, VITO, VLESP, Sciensano en het Studiecentrum Perinatale Epidemiologie (SPE) voor wetenschappelijk onderzoek. ↩ Toon in de tekst Klopt niet? | feit | Nota aan de Vlaamse Regering – voorontwerp van decreet betreffende de verwerking en deling van de geboorte- en sterftegegevens (VR 2025 1212 DOC.1230/1BIS) — Vlaamse Regering; 12-12-2025 SRC-69121be826 | p. 2, 2.A punt 1 | 30-09-2026 |
| Enkel de verantwoordelijke arts-ambtenaar van de gemeenschap mag strook C openen en verwerken; de gemeenschappen sturen de gecontroleerde gegevens zonder naam en adres naar de statistiekdienst. ↩ Toon in de tekst Klopt niet? | feit | 17 juni 1999. – Koninklijk besluit waarbij het opmaken van een jaarlijkse statistiek van de overlijdensoorzaken wordt voorgeschreven — FOD Justitie – Belgisch Staatsblad / Justel SRC-f91cddb9c3 | art. 7 | 30-09-2026 |
| Volgens Statbel (2019) wordt het coderen en invoeren volledig door de deelstaten gedragen. ↩ Toon in de tekst Klopt niet? | feit | Des bulletins de décès à la statistique des causes de décès – Le flux des données (workshop Data4Research 25.01.2019) — Statbel; 25-01-2019 SRC-5461e3e0fd | p. 4 'Le codage et la saisie' | 30-09-2026 |
| Volgens Statbel (2019) worden de formulieren gedrukt en verspreid door Statbel en doorgestuurd naar de deelstaten waar de verantwoordelijke arts-ambtenaar zich bevindt; voor doodgeborenen verzamelen SPE en CEPIP enkele extra gegevens. ↩ Toon in de tekst Klopt niet? | feit | Des bulletins de décès à la statistique des causes de décès – Le flux des données (workshop Data4Research 25.01.2019) — Statbel; 25-01-2019 SRC-5461e3e0fd | p. 3 'La collecte des données' | 30-09-2026 |
| Het Departement Zorg verwerkt en codeert de overlijdensaangiften voor het Vlaamse Gewest en het Brussels Hoofdstedelijk Gewest volgens ICD-10. ↩ Toon in de tekst Klopt niet? | feit | Hoe correct een overlijden certificeren – tips en aandachtspunten (versie januari 2026) — Departement Zorg; 15-01-2026 SRC-dc3d0f6f72 | p. 1, inleiding | 30-09-2026 |
| Voor Brussel vermeldt IBSA dat de gemeenschappen de informatie verifiëren, coderen en invoeren en de databanken daarna aan Statbel leveren; de doodsoorzaken worden sinds 1998 met ICD-10 (CIM-10) gecodeerd. ↩ Toon in de tekst Klopt niet? | feit | Santé – Méthodologie — IBSA (Institut Bruxellois de Statistique et d'Analyse) SRC-c6f12e9c67 | p. 6, 1.2 Mortalité | 30-09-2026 |
| De arts vult stroken A, B en C in en steekt strook C (doodsoorzaak) in een gesloten omslag; de gemeente stuurt stroken B, C en D naar de arts-ambtenaren van de gemeenschappen (voor Brussel: de GGC) vóór de 20ste van de volgende maand. ↩ Toon in de tekst Klopt niet? | feit | 17 juni 1999. – Koninklijk besluit waarbij het opmaken van een jaarlijkse statistiek van de overlijdensoorzaken wordt voorgeschreven — FOD Justitie – Belgisch Staatsblad / Justel SRC-f91cddb9c3 | art. 4 en 6 | 30-09-2026 |
| Het decreet over het platform bepaalt dat het Departement Zorg de gegevens voor overlijdensstatistieken via het platform ontvangt, waaronder gepseudonimiseerde gegevens van stroken B en D en de doodsoorzaak van strook C. ↩ Toon in de tekst Klopt niet? | feit | 14 juli 2025. – Decreet over het platform voor overlijdensadministratie — FOD Justitie – Belgisch Staatsblad; 18-08-2025 SRC-97f1b92c2d | art. 30-31 | 30-09-2026 |
| In eLys is minstens één doodsoorzaak (de onmiddellijke) verplicht; de tijdsduur is optioneel en artsen worden gevraagd zoveel mogelijk geassocieerde oorzaken in te vullen voor de datakwaliteit. ↩ Toon in de tekst Klopt niet? | feit | Richtlijnen voor het invullen van de doodsoorzaken (model IIIC) — Athumi Documentatie SRC-600a1112e7 | sectie 'Hoe vul ik de doodsoorzaken op een juiste manier in?' | 30-09-2026 |
| Het Departement Zorg gebruikt het IRIS-softwarepakket voor het coderen van (meervoudige) doodsoorzaken en het bepalen van de onderliggende doodsoorzaak volgens de ICD-10-regels van de WHO. ↩ Toon in de tekst Klopt niet? | feit | Hoe correct een overlijden certificeren – tips en aandachtspunten (versie januari 2026) — Departement Zorg; 15-01-2026 SRC-dc3d0f6f72 | p. 1, inleiding | 30-09-2026 |
| Het KB laat elektronische overdracht toe, op voorwaarde van een voorafgaande overeenkomst over de technische details met de statistiekdienst. ↩ Toon in de tekst Klopt niet? | feit | 17 juni 1999. – Koninklijk besluit waarbij het opmaken van een jaarlijkse statistiek van de overlijdensoorzaken wordt voorgeschreven — FOD Justitie – Belgisch Staatsblad / Justel SRC-f91cddb9c3 | art. 8 | 30-09-2026 |
| Het protocol 2025/027c tussen Statbel en het Departement Zorg regelt de digitale kennisgeving van overlijdens, gelet op de digitalisering van overlijdensformulieren door de Vlaamse Gemeenschap. ↩ Toon in de tekst Klopt niet? | feit | Protocol voor de digitale kennisgeving van de overlijdens 2025/027c (Statbel – Departement Zorg) — Statbel SRC-4b5d6b40c9 | p. 2, overwegingen | 30-09-2026 |
| Het Departement Zorg levert de gegevens jaarlijks aan Statbel zodra ze beschikbaar zijn en uiterlijk 18 maanden na afloop van het referentiejaar, als gestructureerd bestand via een beveiligde SFTP-verbinding. ↩ Toon in de tekst Klopt niet? | feit | Protocol voor de digitale kennisgeving van de overlijdens 2025/027c (Statbel – Departement Zorg) — Statbel SRC-4b5d6b40c9 | p. 2, art. 2 § 1 | 30-09-2026 |
| Het IVC liet op 7 oktober 2025 toe dat de KSZ gepseudonimiseerde socio-economische gegevens (o.a. onderwijsniveau, socio-economische positie) van overleden inwoners van het Vlaams Gewest en hun ouders per kwartaal aan het Departement Zorg meedeelt, via een SFTP-server, om de sterftestatistieken te vervolledigen. ↩ Toon in de tekst Klopt niet? | feit | Beraadslaging nr. 25/202 van 7 oktober 2025 (IVC, kamer sociale zekerheid en gezondheid) – gepseudonimiseerde persoonsgegevens van overleden inwoners van het Vlaams Gewest — Informatieveiligheidscomité; 07-10-2025 SRC-b59997584e | p. 2, punt 3 | 30-09-2026 |
| Een voorontwerp van decreet betreffende de verwerking en deling van geboorte- en sterftegegevens (VR december 2025) moet de verwerking door het Departement Zorg AVG-conform decretaal verankeren, omdat de federale KB's daarvoor niet volstaan (status: voorontwerp). ↩ Toon in de tekst Klopt niet? | feit | Nota aan de Vlaamse Regering – voorontwerp van decreet betreffende de verwerking en deling van de geboorte- en sterftegegevens (VR 2025 1212 DOC.1230/1BIS) — Vlaamse Regering; 12-12-2025 SRC-69121be826 | p. 1, samenvatting | 30-09-2026 |
| Het Vlaams Gewest telt jaarlijks ongeveer 60.000 overlijdens (volgens IVC-beraadslaging 25/202). ↩ Toon in de tekst Klopt niet? | feit | Beraadslaging nr. 25/202 van 7 oktober 2025 (IVC, kamer sociale zekerheid en gezondheid) – gepseudonimiseerde persoonsgegevens van overleden inwoners van het Vlaams Gewest — Informatieveiligheidscomité; 07-10-2025 SRC-b59997584e | p. 2, punt 2 | 30-09-2026 |
| In een nota van december 2025 over de Brusselse mortaliteit loopt de reeks tot 2023 en waren de Waalse cijfers voor 2023 bij de redactie nog niet beschikbaar. ↩ Toon in de tekst Klopt niet? | feit | Mortaliteit van de Brusselaars over de periode 1998-2023 — Vivalis – Observatorium voor Gezondheid en Welzijn van Brussel-Hoofdstad; 01-12-2025 SRC-42a354ddfd | p. 1, voetnoot 1 | 30-09-2026 |
| Het lange traject van de informatie via gemeente en deelstaten naar Statbel verklaart volgens IBSA de lange productietijd van deze statistieken. ↩ Toon in de tekst Klopt niet? | feit | Santé – Méthodologie — IBSA (Institut Bruxellois de Statistique et d'Analyse) SRC-c6f12e9c67 | p. 4, geboortestatistiek (zelfde circuit) | 30-09-2026 |