Conceptrecord · Standaard of specificatie
IHE-beeldvormingsprofielen (XDS-I.b, XCA-I, MADO)
- Standaard of specificatie
- trial-use
- Internationaal
- Europese Unie
- Medische beeldvorming
- Standaardisatie en governance
- Grensoverschrijdende uitwisseling
- Architectuur en infrastructuur
Atlas-ID ihe-beeldvormingsprofielen · 18 beweringen · 12 bronnen
· Laatst geverifieerd 28-09-2026
· Release 2026.10.01-7
IHE definieert een familie profielen om beelden en beeldvormingsverslagen tussen instellingen te delen. XDS-I.b publiceert, vindt en haalt beeldvormingsdocumenten op binnen een groep samenwerkende instellingen: beelden blijven bij de bron en worden via een DICOM-manifest gerefereerd, verslagen gaan als PDF- en/of CDA-document. XCA-I breidt dat uit naar beelden in andere gemeenschappen. Het nieuwe MADO-profiel haalt DICOM-objecten op basis van een studiemanifest op via DICOMweb WADO-RS, is bedoeld voor nationale, regionale en (met XC-WADO) grensoverschrijdende uitwisseling en is als Trial Implementation bestemd voor de Europese EEHRxF-werkdocumenten. Gebruik in de Belgische hubs werd niet publiek gedocumenteerd gevonden.
Wat is het?
✎ ReageerSoort: familie van IHE-integratieprofielen (IHE Radiology/IT Infrastructure) voor het delen van beelden en beeldvormingsverslagen tussen instellingen. Deze pagina bundelt de drie profielen die in de Europese en Belgische discussie over beelduitwisseling terugkomen; de onderliggende beeldstandaard staat op DICOM (met DICOMweb).
XDS-I.b (Cross-enterprise Document Sharing for Imaging)
IHE XDS-I.b biedt een oplossing om beeldvormingsdocumenten te publiceren, te vinden en op te halen binnen een groep samenwerkende zorginstellingen.[1] De beelden zelf gaan niet naar de documentrepository: de bron (Imaging Document Source) moet ze beschikbaar houden om op te halen, terwijl een DICOM-manifest ernaar verwijst.[1] Een beeldvormingsverslag wordt als document in PDF- en/of CDA-formaat (enkel tekst) gedeeld.[1]
XCA-I (Cross-Community Access for Imaging)
IHE XCA-I breidt XCA uit: XCA geeft toegang tot verslagen en beeldmanifesten in andere gemeenschappen, XCA-I tot de beelden waarnaar die manifesten verwijzen.[2]
MADO (Manifest-Based Access to DICOM Objects)
IHE MADO is een nieuw IHE-profiel om DICOM-instanties op te halen op basis van een manifest van de beeldvormingsstudie. [3] Op basis van dat manifest worden de DICOM-objecten op afstand opgehaald via een geprofileerde DICOMweb WADO-RS-transactie.[3] MADO is bedoeld voor nationale en regionale uitwisseling en werkt, samen met IHE XC-WADO, ook over gemeenschappen heen, bijvoorbeeld grensoverschrijdend via MyHealth@EU.[3]
Welk probleem lost het op?
✎ ReageerDe profielen laten instellingen beelden en verslagen delen zonder de beelden centraal te kopiëren: een manifest verwijst naar beelden die bij de producerende bron blijven.[1][3] XCA-I en MADO met XC-WADO tillen dat patroon van één samenwerkingsverband naar uitwisseling tussen gemeenschappen, tot grensoverschrijdend. [2][3]
Interpretatie: het patroon (index centraal, gegevens bij de bron) lijkt op dat van het Belgische hub-metahubsysteem, waar gegevens gedecentraliseerd blijven op de hostende sites; zie Hubs-metahubsysteem.[4]
Beheer, versies en status
✎ Reageer- XDS-I.b en XCA-I: IHE-profielen; de formele status (Final Text of Trial Implementation) en versie werden in de verwerkte bronnen niet nagegaan (hiaat).[1][2]
- MADO: een eerste ontwerp verscheen bij de Xt-EHR D7.2-consultatie (november 2025) en een tweede versie voor IHE Public Comment in januari 2026.[3] De Trial Implementation-versie is bedoeld om door Xt-EHR opgenomen te worden in de bijgewerkte D7.2 over beeldvormingsstudies en -verslagen (EEHRxF-implementatiegidsen en EPD-eisen). [3] Xt-EHR D7.2 zelf is een consultatiedocument (ontwerp, september 2025).[5]
Belgische toepassing
✎ ReageerPubliek gedocumenteerd gebruik van XDS-I.b, XCA-I of MADO in de Belgische hubs werd niet gevonden (hiaat, geen bewijs van afwezigheid). IHE-Belgium organiseerde samen met lifetech.brussels, Abrumet en Agoria een nationaal seminarie over internationale standaarden en IHE-profielen; dat toont activiteit maar geen concreet XDS/XCA-gebruik in de hubs. [6] Agoria noemt zich mede-oprichter en beheerder van IHE Belgium en biedt sinds 2016 academies aan over onder meer IHE XDS.[7]
Wat de verwerkte bronnen wel tonen: CoZo opent beelden in een apart browservenster via de viewer van het producerende ziekenhuis.[8][9] Zie Beelduitwisseling (medische beelden en beeldvormingsverslagen).
Praktische betekenis voor ziekenhuizen
✎ Reageer- Verplichting (EU, vanaf 2031): beeldvormingsstudies en verslagen worden een EHDS-prioritaire categorie vanaf 26 maart 2031; welk profiel de EEHRxF daarvoor vastlegt, is nog niet beslist.[10][11]
- Goede praktijk: MADO is de richting die de Europese werkdocumenten volgen.[3]
- Aanbeveling (eigen): vraag PACS-, VNA- en viewerleveranciers naar hun ondersteuning en roadmap voor XDS-I.b, XCA-I en MADO/XC-WADO en naar DICOMweb (zie DICOM (met DICOMweb)), zodat een latere aansluiting op een nationaal of Europees beelduitwisselingskanaal geen vervanging van het beeldarchief vraagt.
Implementatievoorwaarden en beperkingen
✎ ReageerBij XDS-I.b moet de producerende bron de beelden beschikbaar houden zolang het manifest ernaar verwijst.[1] Het verslag wordt in XDS-I.b enkel als PDF- en/of tekst-CDA-document gedeeld, dus niet als gestructureerde FHIR-resource.[1] Voor gestructureerde verslagen loopt apart HL7 Europe Imaging Report, dat op 1.0.0-ballot staat (16 maart 2026).[12]
Onzekerheden en tegenstrijdige informatie
✎ ReageerRelaties 5 relaties · 1 hypothese
Relatietype alle
Status alle
| Relatie | Doelconcept | Type | Status | Toelichting |
|---|---|---|---|---|
| valt onder verantwoordelijkheid van | org:ihe-international (geen pagina) | vastgesteld | [3][1] | |
| hangt technisch af van | DICOM (met DICOMweb) | Standaard of specificatie | vastgesteld | XDS-I.b verwijst via een DICOM-manifest naar beelden die bij de bron blijven. [1] |
| profileert | DICOM (met DICOMweb) | Standaard of specificatie | vastgesteld | MADO gebruikt een specifiek geprofileerde DICOMweb WADO-RS-transactie. [3] |
| zie ook | EEHRxF (European EHR Exchange Format) | Standaard of specificatie | vastgesteld | De MADO Trial Implementation is bestemd voor opname in de bijgewerkte Xt-EHR D7.2 (EEHRxF-implementatiegidsen). [3][5] |
| betrekt (inkomend) | Beelduitwisseling (medische beelden en beeldvormingsverslagen) | Use case of zorgproces | hypothese | [3] |
Open vragen 3
- Gebruikt een Belgische hub of een ziekenhuisnetwerk XDS-I.b of XCA-I? (niet gevonden; zie ook de IHE-activiteit in België) Help deze vraag beantwoorden
- Neemt de EEHRxF-uitvoeringshandeling (art. 15 EHDS) MADO op als verplicht profiel? Help deze vraag beantwoorden
- Nam België deel aan Xt-EHR WP7.2 of aan de MADO-projectathon (maart 2026)? (niet gevonden) Help deze vraag beantwoorden
Bronnen 12 bronnen · alle bronnen
- Cross-enterprise Document Sharing for Imaging - IHE Wiki. IHE International.
SRC-23e8a71af0Link werkt niet? - Cross-Community Access for Imaging - IHE Wiki. IHE International.
SRC-bfc1950430Link werkt niet? - Manifest-Based Access to DICOM Objects (MADO) - EURIDICE. EURIDICE (IHE-Europe en HL7 Europe).
SRC-98247ff8ebLink werkt niet? - Règlement vie privée du Réseau Santé Bruxellois. Abrumet asbl.
SRC-25e1ee41c6Link werkt niet? - Xt-EHR D7.2 - Medical imaging studies and reports: implementation guides on EEHRxF, functional and technical requirements and specifications for EHR systems - Stakeholder Consultation Briefing Supporting Document. Xt-EHR Joint Action (gehost door EHTEL); 04-09-2025.
SRC-c9fe5f473bLink werkt niet? - Belgian eHealth Interoperability Day. IHE-Europe.
SRC-18e37f1abfLink werkt niet? - Advies: Technical and regulatory affairs (HealthTech). Agoria.
SRC-b739dcc2e3Link werkt niet? - Medische beelden worden gedeeld en geraadpleegd via CoZo. Collaboratief Zorgplatform (CoZo).
SRC-59faa945c5Link werkt niet? - Medische beelden worden gedeeld met de patiënt via CoZo. Collaboratief Zorgplatform (CoZo).
SRC-f3cb48d983Link werkt niet? - Regulation (EU) 2025/327 of 11 February 2025 on the European Health Data Space. Europese Unie; officiële kopie Ministerio de Sanidad; 05-03-2025.
SRC-d143688696Link werkt niet? - Have your say – European Health Data Space – European Electronic Health Exchange Format specifications (initiatief 17512, API-JSON). Europese Commissie (Better Regulation portal); 30-03-2026.
SRC-4864135425Link werkt niet? - HL7 Europe Imaging Report – package-list (hl7.fhir.eu.imaging). HL7 Europe; 16-03-2026.
SRC-d24b4e187bLink werkt niet?
ihe-beeldvormingsprofielen · laatst geverifieerd 28-09-2026 · release 2026.10.01-7 · tekst onder CC BY 4.0, bronnen enkel gelinkt