SNOMED CT in FHIR (URI's, impliciete waardesets en operaties)

In FHIR staat bij een code de URI van het codesysteem; voor SNOMED CT is dat http://snomed.info/sct, terwijl http://snomed.info/id individuele concepten aanduidt (de RDF-vorm)^[1]. Door de omvang van SNOMED CT wordt niet verwacht dat implementers de inhoud als FHIR CodeSystem-resource verdelen in plaats van in het releaseformaat RF2^[1]. Vragen over codes gaan daarom naar een terminologieserver, die bijvoorbeeld bij een $lookup (de details van een concept opvragen) de gebruikte editie en versie moet teruggeven^[1]. Implementers van FHIR-specificaties met SNOMED CT-inhoud moeten over de passende Affiliate-licentie beschikken^[1] (zie SNOMED International).

Edities, versies en URI's

Een SNOMED CT-editie, zoals de International Edition of een nationale editie, kan met een URI volgens de SNOMED CT URI Standard worden geïdentificeerd^[4]. Een specifieke versie wordt aangeduid als http://snomed.info/sct/[sctid]/version/[YYYYMMDD], waarbij sctid de editie identificeert (de identifier van de meest afhankelijke module) en YYYYMMDD de releasedatum is^[1]. Op tx.fhir.org luidde dat voor de International Edition bijvoorbeeld http://snomed.info/sct/900000000000207008/version/20250201^[3].

De regels rond een ontbrekende versie zijn het belangrijkste deel voor wie koppelt:

Eigenschappen uit het conceptmodel

Relaties waarvan het type onder 410662002 |Concept model attribute| valt, worden in FHIR automatisch eigenschappen (properties) van een code, aangeduid met hun concept-id, zodat de definiërende relaties uit het conceptmodel meekomen met een opgevraagd concept^[1].

Impliciete waardesets

Een waardeset (ValueSet) is de lijst toegelaten codes voor een veld. Voor SNOMED CT bestaan impliciete waardesets, die uit de terminologie zelf volgen; er zijn twee gangbare soorten: op subsumptie (alle subtypes van een concept, is-a) en op reference set^[1]. Een derde soort wordt gedefinieerd via een expression constraint^[1]: de waardeset met URL-patroon ?fhir_vs=ecl/[ecl] bevat alle concept-id's die aan de URI-gecodeerde ECL-regel voldoen^[1]. Een server rekent zo'n waardeset uit tot een concrete lijst (de expansie); in België gebeurt dat voor de Body Site-ValueSet van de core-clinical IG via dte-tx op basis van de Belgische editie^[2].

Impliciete concept maps

Impliciete concept maps laten één URL dienen als mapdefinitie die de basis vormt voor de $translate-operatie (een code omzetten naar een ander codesysteem of concept); voor SNOMED CT zijn dat de association reference sets en de simple map reference sets^[1].

• Belgische FHIR-gidsen: implementers van de Belgische core-clinical specificaties moeten een Affiliate-licentie hebben^[5], en de Body Site-ValueSet wordt via dte-tx tegen de Belgische editie geëxpandeerd^[2]. Zie Belgische FHIR-implementatiegidsen.
• Belgische terminologieservers: de FOD Volksgezondheid documenteert een nationale terminologieserver op basis van Ontoserver met een FHIR-endpoint^[6], en snowstorm-local (lokale terminologieserver van het eHealth-platform) laadt bij het opstarten de Belgische en internationale editie^[7]. Details op Belgische terminologieserver (FHIR).
• Internationale ontwikkelserver: tx.fhir.org identificeert zich als 'FHIR Development Server' met endpoints voor R5, R4 en R3^[8]; bij raadpleging bood hij negen SNOMED CT-editieversies aan, waaronder de International Edition en de edities van onder meer Nederland, het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten, maar geen Belgische^[3].
• IPS: de IPS-gids definieert haar SNOMED CT-waardesets met FHIR-in- en uitsluitingscriteria en geeft equivalente ECL-queries als alternatief^[9].

• Versie altijd meegeven: zonder versie kiest de server zijn eigen standaardeditie^[1] of mag hij terugvallen op de International Edition^[1]; een koppeling zonder versie kan dus stilzwijgend tegen een andere editie dan de Belgische werken.
• Controleren wat terugkomt: de server moet bij $lookup de gebruikte editie en versie teruggeven^[1], wat een EPD toelaat dat na te kijken.
• Licentie: wie FHIR-specificaties met SNOMED CT implementeert, heeft een Affiliate-licentie nodig^[1]; in België is die gratis voor licentiehouders^[10].
• Testserver is geen Belgische bron: tx.fhir.org is een ontwikkelserver^[8] en bood geen Belgische editie aan^[3]; Belgische waardesets worden tegen de Belgische editie geëxpandeerd^[2].
• Aanbeveling (eigen): laat de EPD-leverancier aantonen dat elke terminologieaanvraag een versie-URI van de Belgische editie meestuurt en dat de software de teruggegeven versie bij $lookup logt, zodat een stille wissel van editie zichtbaar wordt.

• URI Standard: de officiële SNOMED CT URI Standard-pagina werd niet als losse pagina gevonden; de URI-regels zijn hier geciteerd via de FHIR R4-specificatie^[1].
• SHALL of may: de FHIR-specificatie verplicht de server de recentste versie van zijn standaardeditie te gebruiken^[1], terwijl de Terminology Services Guide zegt dat hij mag terugvallen op de International Edition of een editie voor de locale^[1]; het resultaat hangt dus af van hoe de server zijn standaard instelt.
• $subsumes en $expand: deze ronde legde geen claims vast over het precieze gedrag van $subsumes en $expand op SNOMED CT; ook de R5-versie van de pagina werd niet vergeleken. Niet gevonden is geen bewijs van afwezigheid.
• Momentopname tx.fhir.org: de lijst van edities is een eigen lezing van de serverbeschrijving op de raadplegingsdag^[3].